<p><p align="center"><span lang="MN">Ээлжит хичээлийн төлөвлөгөө&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хичээл № 2</span></p>

<p><b><i><u><span lang="MN">Хичээлийн сэдэв.</span></u></i></b><span lang="MN"> </span></p>

<p align="center"><span lang="MN">Шүлэг уншаад сэтгэл хөдөлгөж мэдрэмж төрүүлсэн хэсгийг
илрүүлцгээе.</span></p>

<p><b><i><u><span lang="MN">Хичээлийн зорилго</span></u></i></b><span lang="MN">. </span></p>

<p><span lang="MN">Ц.Дамдинсүрэнгийн “Үүл” шүлгийг уншаад агуулгыг сэтгэлдээ
дүрслэн бодох, зохиолын агуулгыг зургаар илэрхийлэх аргад суралцах </span></p>

<p><span lang="MN">Алхам 1.
Оньсого таах, ярилцах</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;Алхам 2. Шүлгийг хэд хэд чанга дуугаар уншина.</span></p>

<p><span lang="MN">Алхам 3.
Уншсан шүлгийнхээ тухай нүдээ аниад сэтгэлдээ бодно.</span></p>

<p><span lang="MN">Алхам 4.
Сэтгэлдээ дүрслэн бодсоноо зургаар илэрхийлнэ. </span></p>

<p><span lang="MN">Алхам 5.
Сонирхолтой хариултыг бүх хүүхдэд үзүүлж урамшуулна. </span></p>

<p><span lang="MN">Алхам 6.
Шүлгийн далд санааны талаар сурагчдын сэтгэгдлийг сонсох</span></p>

<p align="center"><b><i><u><span lang="MN">Багшийн заах аргад
зөвлөхүй.</span></u></i></b><span lang="MN"></span></p>

<p><span lang="MN">Хүүхдүүд шүлгийг уншаад юуны тухай өгүүлж байгааг амархан мэддэг ч
зохиолчийн хэлэх гээд байгаа далд санаа дутуу орхигдоод байдаг.</span></p>

<p><span lang="MN">Зохиолчийн хэрэглэсэн далд утгатай үгийн утгыг мэдэрч сэтгэлийн таашаал
авахгүй орхидог гэсэн үг. </span></p>

<p><span lang="MN">Үүнийг
мэдрүүлэхийн тулд Ардын уран зохиолч, Төрийн гурван удаагийн шагналт
Ц.Дамдинсүрэнгийн “Зугаацахаар мордсон нь” шүлгийн “Үүл” хэсгээс сонгон
уншихаар төлөвлөв.</span></p>

<p><span lang="MN">Шүлгийн гол
санаа аль вэ? гэх зэрэг янз бүрийн асуулт асуухгүйгээр шүлгийг хэд хэд дахин
чанга дуугаар уншуулна.</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;Сурагч энэ үед өөрийн дуу хоолойгоо сонсох үед
мэдрэмж төрнө.</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;Уншсан шүлгийнхээ тухай нүдээ аниад сэтгэлдээ
бодно. Сэтгэлдээ дүрслэн бодсоноо зургаар зурна. Энэ хичээл нь зургийн хичээл
биш учир сайхан зурах гэж хичээх хэрэггүй. </span></p>

<p><span lang="MN">Бодсоноо
тоймлон зурна. Зурсан зургаа найздаа тайлбарлана. </span></p>

<p align="center"><b><i><u><span lang="MN">Багшийн мэдлэгийн санд:</span></u></i></b><span lang="MN"></span></p>

<p align="center"><span lang="MN">Шүлгийн агуулгыг дүрслэн бодох, илэрхийлэхдээ</span></p>

<p><span lang="MN">Уншсан зохиолын агуулгыг зургаар, оюуны зураглалаар
илэрхийлэх нь сурагчдын сэтгэн бодох чадварыг хөгжүүлдэг чухал арга юм. </span></p>

<p><span lang="MN">Дүрслэн бодох нь хүүхдүүдийн хувьд хөгжөөнтэй зугаатай
арга, багшийн хувьд уншсан зохиолоо хэрхэн ойлгож байгааг мэдэх чухал арга
байдаг.Жишээ нь Ц.Дамдинсүрэнгийн “Үүл” шүлгийн далд санааг сурагчдад
мэдрүүлэхийн тулд шүлгийг уншаад агуулгыг сэтгэлдээ дүрслэн бодоод, зургаар
илэрхийлэх даалгаврыг сурагчид гүйцэтгэсэн байгаа. Яаж зурсныг харцгаая. </span></p>

<p><span lang="MN">Зурсан зураг, оюуны зураглалаа бусдад тайлбарлан ярина. </span></p>

<p><span lang="MN">Шүлгийнхээ агуулгыг хэрхэн дүрсэлсэн байгааг асууж
ярилцана. </span></p>

<p><span lang="MN">Зурсан зургийнхаа дор маш товчхон тайлбар бичиж болно. </span></p>

<p><span lang="MN">Зураг зурах оюуны зураглал хийхээс өөр ойлгосноо
илэрхийлж болох ямар арга байж болохыг олох даалгавар өгч ярилцаж болно. </span></p>

<p><span lang="MN">Зэрэгцээд сууж байгаа найзтайгаа саналаа солилцох боломж
олгоорой. Бусдын зурсан зураг, оюуны зураглалыг хараад өөрийнхийгөө засах
боломж олгоорой. </span></p>

<p><span lang="MN">Хамгийн сонирхолтой хариултыг бүх хүүхдэд үзүүлж
урамшуулна. </span></p>

<p><span lang="MN">Зохиолын агуулгыг зургаар илэрхийлэхдээ эхлээд богино
зохиол сонгоод, дараагийн удаад зохиолынхоо хэмжээг томруулбал сайн. Ингэж
ажиллахад тохиромжтой сэдвийг багш олноор цуглуулах хэрэгтэй. Энэ дасгалыг
хийлгэж сургахдаа хүүхдүүдэд зургийн сайхан муухайг чухалчлахгүй, хамгийн чухал
нь зохиолын агуулгын талаар санал бодлоо илэрхийлэх гэдгийг анхааруулна. Багш
өөрөө зохиолын агуулгыг зургаар илэрхийлж үзүүлнэ. </span></p>

<p align="center"><b><i><u><span lang="MN">Үнэлгээ хийх</span></u></i></b></p>

<p><span lang="MN">Сурагчдын зурсан зургийг ажиглаад санаагаа хэр чадварлаг
тусгаж байгааг анзаарч, тэдний уншсанаа бүтээлчээр илэрхийлэх чадварт үнэлгээ
өгнө. Энэ нь хүүхдүүд зохиолоо буруу ойлгохоос сэргийлэх боломж олгодог.</span></p>

<p><!--[if !supportLists]--><span lang="MN">1.&nbsp;&nbsp;&nbsp;
</span><!--[endif]--><span lang="MN">Дүрслэлээ зургаар илэрхийлж болно.</span></p>

<p><!--[if !supportLists]--><span lang="MN">2.&nbsp;&nbsp;&nbsp;
</span><!--[endif]--><span lang="MN">Оюуны зураглал хийж болно. </span></p>

<p><span lang="MN">Сурах бичгийн 104-р хуудаснаас сурагчдын яриаг уншаад
өөрсдийн бодлоо харьцуулан ярилцана.</span></p>

<p><span lang="MN">Энэ үед хүүхдэд мэдрэмж төрнө. Утгыг нь шилжүүлж
хэрэглэсэн далд утгатай үгс ямар үүргээр орсныг мэднэ.</span></p>

<p><span lang="MN">Шүлгийг дахин дахин уншиж байхдаа хэмнэлийг нь мэдэрч
уншина. Энэ шүлгийн далд утгатай үг, шүлгийн хэмнэл хоёроор дамжуулаад зохиолчийн
хэлэх гэсэн үүлний тухай уран гоё, тансаг байдлыг зохиолч маш бахархалтайгаар
хэлж байгааг мэдрэх юм.</span></p>

<p><span lang="MN">Шүлгийн далд санааны талаар хүүхдүүдийн сэтгэгдлийг бүрэн
сонсох, багаар ажиллуулахдаа багш хоцорч яваа хүүхдүүдтэй ганцаарчлан ажиллаж
хүүхдийг хөгжихөд тусална. </span></p>

<p align="center"><span lang="MN">Суралцахуйн үндсэн үйл ажиллагаа</span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 1.&nbsp;
Оньсого таах, ярилцах</span></p>

<p><span lang="MN">Далгай цагаан ямаа далан уул давна. Тэр юу вэ?</span></p>

<p><span lang="MN">Дороосоо тулгуургүй нэвсгэр, </span></p>

<p><span lang="MN">Дээрээсээ дүүжингүй&nbsp;
нэвсгэр. Тэр юу вэ? </span></p>

<p><span lang="MN">Багш: - Ямар, ямар үүл байдаг вэ? </span></p>

<p><span lang="MN">Багш үүлний зураг үзүүлж ярилцана. </span></p>

<p><span lang="MN">Өнөөдрийн хичээлээр Ардын уран зохиолч, Төрийн гурван
удаагийн шагналт Ц.Дамдинсүрэнгийн “Зугаацахаар мордсон нь” шүлгийн “Үүл”
хэсгийг уншиж сэтгэлдээ дүрслэн бодоод сэтгэлдээ дүрслэн бодсоноо зургаар
илэрхийлье.</span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 2.&nbsp; </span>(<span lang="MN">Алхам 2. Шүлгийг хэд хэд чанга дуугаар уншина.</span>)<span lang="MN"> Сурагчид шүлгийг хэд дахин чанга дуугаар уншина.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; </span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ц. Дамдинсүрэн&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Үүл </span></p>

<p><span lang="MN">Хөх мөнх тэнгэрийн </span></p>

<p><span lang="MN">Ариун хүрээлэнгийн дунд</span></p>

<p><span lang="MN">Хөвөн цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">Мөнгөн цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">Хөх огторгуйн мандалд</span></p>

<p><span lang="MN">Чимэг болон хөвсийж </span></p>

<p><span lang="MN">Хөх агаарын төвд</span></p>

<p><span lang="MN">Цэцэг болон мандаж байна.</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Цав
цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хаш
цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Цааш
нааш давхцаж</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Сүлжин
ороон тогтоод</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Цаадах
хөх огторгуйд </span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Цасан
угалз болж </span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Цагаан
луу хээтэй</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хөх
торгоны адил</span></p>

<p><span lang="MN">Эрвэгэр цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">Эрдэнийн цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">Энэ үүл эвхрэн</span></p>

<p><span lang="MN">Тэр үүлтэй давхцаад</span></p>

<p><span lang="MN">Элдэв зүйл юмны</span></p>

<p><span lang="MN">Дүрс болон сүглийгээд</span></p>

<p><span lang="MN">Эргэцүүлж сайн харвал</span></p>

<p><span lang="MN">Амьд амьтны адил.</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Арслан
барс хоёр</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ноцолдож
байгаа ч юм шиг</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ачаатай
цагаан тэмээ</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хэвтэж
байгаа ч юм шиг</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Араг
үүрсэн эхнэр </span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Бүжиглэж
байгаа ч юм шиг</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хувилгаан
цагаан үүл</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Хурмастын
цагаан үүл.</span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 3.&nbsp;
Нүдээ аниад шүлгийн агуулгыг сэтгэлдээ дүрслэн бодно. </span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 4.&nbsp;
Сэтгэлдээ дүрслэн бодсоноо зургаар зурна. Зурсан зургийнхаа дор маш товчхон
тайлбар бичиж болно. </span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 5. Сурагчид зурсан зургаа самбарт холбогдох
мөрийн харалдаа байрлуулж өөрийн сэтгэгдлээ ярина. </span></p>

<p><span lang="MN">Үйл ажиллагаа 6. Шүлгийн далд санааны талаар сурагчдын
сэтгэгдлийг сонсоно. </span></p>

<p><span lang="MN">Шүлгийн гол санаа бол ил,
сэтгэл хөдлөл, мэдрэмж төрүүлж байгаа нь далд санаа болно. </span></p>

<p><span lang="MN">Чанга дуудаж уншвал мэдрэмж төрөх байх аа. </span></p>

<p><span lang="MN">Шүлэг бол хүмүүсийн урнаар сэтгэн бодож сайхан үгээр
илэрхийлсэн дуу юм.</span></p>

<p><span lang="MN">Дуунд хэмнэл байдаг шиг шүлэг ч уншиж байгаа хүнийг
хөглөдөг хэмнэлтэй.</span></p>

<p><span lang="MN">Хичээл ба сурагчдаа дүгнэнэ.</span></p>

<p><span lang="MN">Гэрийн даалгавар өгнө. </span><span lang="MN">Гэрийн
даалгавар. Монгол улсын Төрийн шагналт, Ардын уран зохиолч Б.Лхагвасүрэнгийн
“Ижийтэйгээ үзсэн тэр жилийн наадам” шүлгийг хэд хэд чанга дуугаар уншаад
сэтгэл хөдөлгөж мэдрэж төрүүлсэн хэсгийг нүдээ аниад дүрслэн бодно. Дүрслэн
бодсоноо зургаар илэрхийлэн зурж ирээрэй.&nbsp;
</span></p>

<p><span lang="MN">&nbsp;Хичээлд идэвхтэй
оролцсон бүх сурагчдадаа баярлалаа. Баяртай. </span></p><br></p>